Bone Health: આજના આધુનિક સમયમાં નાની ઉંમરના લોકો પણ હાડકાંની નબળાઈ અને તેનાથી થતી સમસ્યાઓનો સામનો કરી રહ્યા છે. ભૂતકાળમાં આ સમસ્યા માત્ર મોટી ઉંમરના લોકોમાં જ જોવા મળતી હતી, પરંતુ હવે યુવાનોમાં પણ હાડકાંનો દુખાવો, નબળાઈ અને સામાન્ય કામ કરવા છતાં પણ ઝડપથી થાક લાગવાની ફરિયાદો ચિંતાજનક રીતે વધી રહી છે. સામાન્ય રીતે લોકો એવું માને છે કે શરીરમાં માત્ર કેલ્શિયમ (Calcium) ની ઉણપ જ આ માટે જવાબદાર છે. જો કે, તબીબી નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર, હાડકાંનું સ્વાસ્થ્ય માત્ર એક પોષક તત્વ પર નિર્ભર નથી હોતું. આપણી રોજિંદી લાઈફસ્ટાઈલ (Lifestyle), ખાનપાનની ખોટી આદતો અને અન્ય કેટલાંક આંતરિક કારણો પણ હાડકાંની મજબૂતી પર સીધી અસર કરે છે. તેથી, માત્ર કેલ્શિયમની દવાઓ કે સપ્લીમેન્ટ્સ લેવાથી હાડકાં હંમેશાં સ્વસ્થ રહેશે, તેવું માનવું સદંતર ખોટું છે.
માયો ક્લિનિકનો ચોંકાવનારો રિપોર્ટ: આ આદતો બનાવે છે હાડકાંને ખોખલા
પ્રખ્યાત મેડિકલ સંસ્થા માયો ક્લિનિક (Mayo Clinic) ના અહેવાલ મુજબ, હાડકાં નબળાં પડવા પાછળ માત્ર પોષણનો અભાવ જ નહીં પરંતુ આપણી બેઠાડુ જિંદગી પણ જવાબદાર છે. લાંબા સમય સુધી કોઈપણ પ્રકારની શારીરિક પ્રવૃત્તિ કે કસરત ન કરવાથી હાડકાંની ઘનતા એટલે કે બોન ડેન્સિટી (Bone Density) ઓછી થવા લાગે છે. આ ઉપરાંત, ધૂમ્રપાન (Smoking) અને અતિશય દારૂનું સેવન (Alcohol Consumption) પણ હાડકાંના કોષોને ભારે નુકસાન પહોંચાડે છે. શરીરમાં વિટામિન ડી (Vitamin D) ની અછત હોય ત્યારે આપણે ગમે તેટલું કેલ્શિયમ લઈએ તો પણ શરીર તેનો યોગ્ય ઉપયોગ કરી શકતું નથી. આ સિવાય, જરૂરિયાત કરતાં ખૂબ ઓછું વજન હોવું, લાંબા સમય સુધી કુપોષણ અથવા અસંતુલિત ખોરાક લેવો, વધતી જતી ઉંમર અને કેટલીક ચોક્કસ દવાઓનો લાંબા ગાળાનો વપરાશ પણ હાડકાંને અંદરથી ખોખલા બનાવી શકે છે.
લાંબા ગાળાના જોખમોથી બચવા માટે આટલું અવશ્ય કરો
મજબૂત હાડકાં આપણા શરીરને આકાર અને સપોર્ટ આપવા માટે, હલનચલન કરવા માટે અને રોજિંદા કાર્યો સહેલાઈથી પતાવવા માટે અત્યંત અનિવાર્ય છે. જો સમયસર હાડકાંની યોગ્ય કાળજી લેવામાં ન આવે, તો ભવિષ્યમાં સહેજ અમથા આંચકાથી પણ ફ્રેક્ચર (Fracture) થવાનું કે ઓસ્ટીયોપોરોસીસ (Osteoporosis) જેવી ગંભીર બીમારીઓ થવાનું જોખમ અનેકગણું વધી જાય છે. હાડકાંને લાંબા સમય સુધી મજબૂત રાખવા માટે નિયમિતપણે વૉકિંગ (Walking), સીડીઓ ચઢવી, હળવી દોડ અથવા વેઇટ ટ્રેનિંગ (Weight Training) જેવી કસરતો કરવી જોઈએ. તેની સાથે જ, સૂર્યપ્રકાશમાંથી મળતું કુદરતી વિટામિન ડી મેળવવા માટે રોજ થોડો સમય તડકામાં બેસવાની આદત પાડવી જોઈએ.
આરોગ્યપ્રદ આહાર અને તંદુરસ્ત જીવનશૈલીની જરૂરિયાત
હાડકાંની તંદુરસ્તી જાળવી રાખવા માટે આહારમાં કેલ્શિયમ અને વિટામિન ડી યુક્ત પદાર્થો જેવા કે દૂધ (Milk), દહીં (Curd), પનીર (Paneer), લીલા પાંદડાવાળા શાકભાજી (Green Leafy Vegetables) અને બદામ (Almonds) નો સમાવેશ કરવો જ જોઈએ. જો કે, કોઈપણ પ્રકારના કેલ્શિયમ સપ્લીમેન્ટ્સ લેતા પહેલા હંમેશાં ડોક્ટર (Doctor) ની સલાહ લેવી જરૂરી છે. પૂરતા પ્રમાણમાં પાણી પીવું, સંતુલિત ભોજન લેવું અને લાંબા સમય સુધી એક જ જગ્યાએ બેસી રહેવાની આદત સુધારવાથી જ હાડકાંને આજીવન સ્વસ્થ અને મજબૂત રાખી શકાશે.
